۱. کلیات و هدف پروژه
پروژه «احداث و ترمیم فونداسیون نصب برج و سیمکشی خط ۴ مداره - نوشهر - رویان» یکی از طرحهای حیاتی و زیربنایی در حوزه توسعه و بازتوانی شبکه برق استان مازندران به شمار میرود. خط ۴ مداره مورد نظر، به دلیل ظرفیت بالای انتقال توان، نقش کلیدی در تأمین برق پایدار مناطق غربی استان (شهرستانهای نوشهر، چالوس، کلاردشت و رویان) و نیز اتصال شبکه برق مازندران به استانهای مجاور ایفا میکند. با توجه به گذشت زمان و فرسایش طبیعی فونداسیونهای موجود (ناشی از شرایط اقلیمی خاص منطقه شامل بارندگیهای سنگین، رطوبت بالا و یخبندان زمستانه) و نیز ضرورت افزایش ضریب اطمینان شبکه، این پروژه با هدف احداث فونداسیونهای جدید برای برجهای مورد نیاز، ترمیم و بهسازی فونداسیونهای آسیبدیده، و نیز انجام عملیات سیمکشی کامل خط (شامل تعویض یا نصب سیمهای جدید با سطح مقطع مناسب) تعریف شده است. اجرای موفق این طرح، نقش بسزایی در کاهش خاموشیها، افزایش پایداری ولتاژ، و تأمین انرژی مطمئن برای مشترکان صنعتی، کشاورزی و خانگی منطقه خواهد داشت.
۲. کارفرما، مشاور و پیمانکار (نقشها)
کارفرما (شرکت برق منطقهای مازندران و گلستان): به عنوان متولی اصلی انتقال و فوقتوزیع برق در دو استان شمالی، این شرکت مسئولیت تعریف پروژه، تأمین اعتبار، نظارت عالیه و بهرهبرداری از خط را بر عهده دارد. با توجه به حساسیت تأمین برق در منطقه گردشگرپذیر و کشاورزی نوشهر و رویان، این پروژه در اولویت طرحهای توسعهای شرکت قرار گرفته است.
مشاور (شرکت مشانیر): این شرکت به عنوان یکی از معتبرترین مشاوران حوزه نیرو در کشور، وظایف نظارت عالیه مهندسی، کنترل کیفیت، تطبیق طرح با استانداردهای ملی و بینالمللی (مانند استانداردهای IEC و دستورالعملهای توانیر)، طراحی دقیق فونداسیونها متناسب با شرایط ژئوتکنیکی منطقه، و نیز ارائه راهکارهای فنی و بهینهسازی در طول مراحل اجرا را بر عهده دارد. نقش مشانیر در این پروژه، تضمینکننده انطباق کامل عملیات با الزامات فنی، ایمنی و زیستمحیطی است.
پیمانکار (شرکت اطلس افروز شرق): این شرکت با سابقه درخشان در اجرای پروژههای زیربنایی در حوزه برق، نفت و گاز و ساختمان، به عنوان پیمانکار اجرایی انتخاب شده است. احراز صلاحیت این شرکت در مناقصه، نشاندهنده توانمندی آن در بهرهگیری از تجهیزات مدرن (از قبیل دستگاههای حفاری شمعزنی، جرثقیلهای سنگین، دستگاههای کشش و فشار سیم، و تجهیزات آزمایش بتن و خاک) و نیروی انسانی ماهر (تکنسینهای خط، اکیپهای فونداسیونسازی، سیمکشهای مجرب و گروههای کنترل کیفیت) است. انتظار میرود این شرکت با مدیریت کارآمد، عملیات را در چارچوب زمانی و کیفیت مورد توافق به انجام رساند.
۳. محدوده و روشهای خدمات (شرح خدمات فنی)
با توجه به موقعیت جغرافیایی خط مورد نظر در منطقه کوهستانی و جنگلی نوشهر و رویان (با توپوگرافی دشوار، دسترسی محدود، بارندگی سالانه بالا و خاکهای سست)، محدوده خدمات شامل عملیات تخصصی زیر است:
مطالعات تکمیلی و آمادهسازی مسیر: انجام بررسیهای ژئوتکنیک و ژئوفیزیک در محل هر پایه، تعیین نوع فونداسیون مناسب (نواری، گسترده یا شمعی) بر اساس ظرفیت باربری خاک و شرایط لرزهخیزی منطقه. همچنین اخذ مجوزهای زیستمحیطی و هماهنگی با منابع طبیعی برای حداقلسازی آسیب به پوشش جنگلی.
احداث فونداسیونهای جدید: عملیات خاکبرداری، آرماتوربندی، قالببندی و بتنریزی برای برجهای جدید یا برجهای جایگزین، با استفاده از بتن با عیار بالا و مقاوم در برابر شرایط اقلیمی (از جمله یخزدگی و رطوبت) و رعایت دقیق نقشههای اجرایی مصوب مشاور.
ترمیم و بهسازی فونداسیونهای موجود: انجام عملیات ترمیم ترکها، تقویت بتنهای آسیبدیده با استفاده از الیاف پلیمری یا میلگردهای اضافی، اجرای سیستمهای زهکشی جهت هدایت آبهای سطحی و زیرزمینی به دور از پی برجها، و در صورت لزوم، جایگزینی کامل فونداسیونهای فرسوده.
نصب و راستایابی برجها: نصب برجهای فلزی جدید (یا بازآرایی برجهای موجود) با استفاده از جرثقیلهای مناسب و با رعایت تراز و راستای دقیق (صفر تا ۱۰۰ متری) تحت نظارت مشاور.
سیمکشی خط ۴ مداره: اجرای عملیات کشش سیمهای فشار قوی (معمولاً با سطح مقطع ۲۴۰ یا ۳۰۰ میلیمتر مربع از جنس آلومینیوم-فولاد) با استفاده از دستگاههای کشش و فشار هیدرولیک، نصب مقرهها، اتصالات و اسپیسرها، و انجام عملیات تنظیم افتادگی (ساگ) مطابق با جداول طراحی.
آزمونهای نهایی و تحویل: انجام آزمونهای مقاومت فونداسیون (ارزیابی عیار بتن، تست جک، آزمایش بارگذاری)، اندازهگیری مقاومت اتصالات زمین، آزمونهای الکتریکی (مقاومت عایقی، تلفات دیالکتریک) و نیز تست تحریک خط تحت ولتاژ نامی، و تهیه گزارشهای کامل آزمون برای تحویل به کارفرما.
۴. زمانبندی و وضعیت فعلی پروژه (برآورد)
تاریخ شروع پروژه: ۲۳ مهر ۱۴۰۲ (مصادف با ۱۴۰۲/۰۷/۲۳).
وضعیت کنونی (بر اساس تاریخ امروز – خرداد ۱۴۰۵): حدوداً ۲ سال و ۸ ماه از شروع پروژه میگذرد. با توجه به مدت زمان مرسوم برای پروژههای مشابه در مناطق کوهستانی (که معمولاً بین ۱۸ تا ۳۰ ماه با در نظر گرفتن محدودیتهای فصلی و آبوهوایی است)، پیشبینی میشود که پروژه در مراحل پایانی یا تحویل شده قرار داشته باشد. برآورد جاری به شرح زیر است:
عملیات فونداسیون: با توجه به حجم بالای احداث و ترمیم در نقاط متعدد، احتمالاً بخش اعظم فونداسیونها اجرا شده و در حال انجام آزمونهای مقاومت بتن هستند.
نصب برجها: اکثر برجهای جدید نصب و برجهای بازآرایی شده در موقعیت خود قرار گرفتهاند.
سیمکشی: عملیات کشش سیمها در مقاطع مختلف در حال انجام یا به پایان رسیده است؛ در برخی مقاطع سختگذر با کمک هلیکوپتر یا جرثقیلهای خاص انجام شده است.
آزمونهای نهایی: برنامهریزی برای انجام آزمون تحریک و پذیرش نهایی در دست اقدام است و پیمانکار در حال جمعبندی صورتجلسات و نقشههای AS-BUILT میباشد.
در صورت عدم بروز موانع غیرمنتظره (مانند ریزشهای زمین، سیلآسیب یا تغییرات اساسی مسیر)، پیشبینی میشود پروژه تا پایان تابستان ۱۴۰۵ به بهرهبرداری کامل رسیده و تحویل کارفرما شود. در غیر این صورت، تمدید زمان با توافق طرفین و تأیید مشاور قابل بررسی است.
۵. اهمیت استراتژیک پروژه
اجرای این پروژه در منطقه نوشهر و رویان از ابعاد مختلف دارای اهمیت حیاتی و راهبردی است:
افزایش پایداری و قابلیت اطمینان شبکه غرب مازندران: خط ۴ مداره مورد نظر، یکی از شریانهای اصلی تغذیه شهرستانهای غربی استان است. با ترمیم و احداث فونداسیونهای جدید و سیمکشی بهروز، ضریب اطمینان شبکه به طور چشمگیری افزایش یافته و ریسک خاموشیهای ناشی از سقوط برج یا قطع سیم در شرایط جوی نامساعد کاهش مییابد.
پشتیبانی از صنعت گردشگری و کشاورزی منطقه: نوشهر و رویان از قطبهای مهم گردشگری و کشاورزی (مرکبات، برنج و گلخانهها) هستند. تأمین برق پایدار برای این بخشها، نقش مستقیمی در رونق اقتصادی و اشتغالزایی منطقه ایفا میکند.
کاهش تلفات و بهبود کیفیت توان: با جایگزینی سیمهای جدید و تنظیم دقیق خط، تلفات انتقال کاهش یافته و کیفیت ولتاژ در انتهای خط بهبود مییابد که منجر به کاهش هزینههای مشترکان و افزایش راندمان تجهیزات الکتریکی میشود.
مقاومسازی در برابر بلایای طبیعی: با توجه به وقوع مکرر سیل، رانش زمین و بارش برف سنگین در منطقه، اجرای فونداسیونهای مقاوم و بهروز، و نیز سیمکشی با استانداردهای جدید، خط را در برابر مخاطرات طبیعی مقاومتر میسازد و خسارتهای ناشی از قطعی را به حداقل میرساند.
هماهنگی با توسعه شبکه سراسری: این پروژه بخشی از برنامه جامع توسعه شبکه انتقال برق کشور است که با هدف اتصال مطمئن شبکه مازندران به شبکه سراسری و افزایش تبادل توان بین استانهای شمالی انجام میشود.
بدین ترتیب، پروژه «احداث و ترمیم فونداسیون نصب برج و سیمکشی خط ۴ مداره - نوشهر - رویان» نه تنها یک طرح عمرانی و فنی صرف، بلکه سرمایهگذاری راهبردی در پایداری شبکه، اقتصاد منطقهای و ایمنی عمومی محسوب میشود و تحقق آن نیازمند هماهنگی مستمر کارفرما، مشاور و پیمانکار در کنار تأمین بهموقع اعتبارات و رعایت الزامات زیستمحیطی است